Nieuwsbrief, 30 september 2025
Terugblikken op 10 jaar WWZ en puzzelen
Vakantieopbouw bij ziekte
De herfst is alweer aangebroken. Tijd om de agenda op te maken voor de tweede helft van het jaar. Heb je 30 oktober 2025 al genoteerd? Jan en Eugenie praten je dan bij in een interactieve online client class, met weetjes over de ondernemingsraad. Informatie om je hiervoor aan te melden volgt snel.
Met het startschot van de herfst hebben de meeste werknemers hun (grote) vakantie achter de rug. En dan een nieuwsbrief over vakantiedagen? JA! Namelijk vanwege een opvallende uitspraak van de rechtbank Gelderland, met mogelijk verstrekkende (financiële) gevolgen voor werkgevers. Deze rechtbank heeft namelijk geoordeeld een werknemer ook vakantiedagen blijft opbouwen ná twee jaar ziekte. Wat is precies geoordeeld? Wat zijn de implicaties van deze uitspraak?
De uitspraak
Een Nederlandse wet zegt: een werknemer bouwt vakantiedagen op als hij loon ontvangt. Een zieke werknemer heeft in de eerste twee ziektejaren recht op doorbetaling van loon. Omdat het loon daarna stopt, oordeelden rechters – tot nu toe – dat dan ook de vakantieopbouw stopt.
De rechtbank Gelderland wijkt hier voor de eerste keer vanaf. De rechter stelt vast dat de wet in strijd is met het Europese recht op vakantie. De Nederlandse wet laat de rechter daarom buiten werking. De rechter oordeelt: “Zieke werknemers bouwen de gehele ziekteperiode, en niet alleen de eerste twee jaren, volledig vakantie-uren op, ongeacht of zij arbeid verrichten en ongeacht of zij recht hebben op loon.”
De vakantieopbouw stopt dus niet na twee jaar ziekte volgens de rechter. Als gevolg van deze uitspraak kunnen vakantiedagen zich blijven opeenstapelen en flinke verlofstuwmeren ontstaan. Kortom: een risico op een onverwachte (en dure!) uitbetaling van vakantiedagen bij beëindiging van de arbeidsovereenkomst met een langdurig zieke werknemer.
Werkgevers kiezen er wel eens voor om een dienstverband ‘slapend’ te houden; de zieke werknemer blijft na twee ziektejaren in dienst, maar ontvangt geen loon. Zo is geen transitievergoeding verschuldigd. Dit komt al steeds minder voor, omdat werknemers in zo’n geval kunnen verzoeken om een einde van het dienstverband en vanwege de UWV-compensatie van de transitievergoeding (die naar verwachting medio 2026 voor grotere werkgevers vervalt, maar waarover de Raad van State deze maand nog een kritisch advies heeft afgegeven). Deze uitspraak geeft een extra reden om dienstverbanden na twee jaar ziekte niet slapend te houden. Sterker nog, het is juist verstandig om snel te handelen. Want hoewel er geen loon meer wordt betaald, kan er dus wél nog sprake zijn van vakantieopbouw.
En nu?
In de literatuur gingen al langer stemmen op dat de vakantieopbouw ook na twee jaar ziekte doorloopt. De rechtbank Gelderland volgt dat nu. Tegelijk zien wij geen reden om hals over kop voor een andere aanpak te kiezen: het gaat nu om één uitspraak en er staan nog veel vragen open. Zoals:
• Het Europees recht ziet op wettelijke vakantiedagen. Een werkgever kan afwijkende afspraken over bovenwettelijke vakantiedagen met een werknemer maken. De rechtbank lijkt dit onderscheid niet te maken, maar volstaat met het oordeel dat een werknemer “volledig vakantie-uren” opbouwt. Klopt dat wel?
• De uitspraak ging over een volledig zieke werknemer, maar niet elke zieke werknemer verricht helemaal geen werk meer. Wat als een werknemer na twee jaar ziekte passende arbeid verricht en alleen daarover loon ontvangt? Is de vakantieopbouw dan daartoe beperkt? Een werkgever moet er rekening mee houden dat deze werknemer wellicht ook volledig vakantiedagen opbouwt.
Dit onderwerp heeft ook de aandacht van de politiek. Kamerlid Patijn (GroenLinks-PvdA) heeft de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Kamervragen over deze uitspraak gesteld
Drie tips
Hoewel één uitspraak nog geen vaste lijn vormt, is het goed om voorbereid te zijn op het risico van verdere vakantieopbouw na twee jaar ziekte. Is jouw werknemer binnenkort twee jaar ziek? Zoals gezegd, is het verstandig om snel te handelen. Hoe doe je dit en hoe voorkom je discussie achteraf?
1) Ga tijdig vóór het moment van twee jaar ziek met de werknemer in gesprek over een beëindigingsovereenkomst.
2) In onderhandelingen over een beëindigingsovereenkomst zal het aantal vakantiedagen vaker onderwerp van discussie zijn. Neem daarom in de overeenkomst het specifieke aantal uit te betalen vakantiedagen op.
3) Lukt het niet om tot een beëindigingsovereenkomst te komen, is het alternatief om het UWV om een ontslagvergunning te vragen. Dat kan al vanaf 100 weken ziekte.
Conclusie
Het is duidelijk dat hierover het laatste woord nog niet is gezegd. Voor zowel de wetgever als de rechtspraak ligt het nodige werk klaar om de gevolgen van deze uitspraak te verduidelijken. Daarnaast zal de komende periode moeten uitwijzen wat er gaat gebeuren met de UWV-compensatie van de transitievergoeding en de (daaraan gelinkte) mogelijkheid van langdurig zieke werknemers om hun werkgever te vragen om beëindiging van hun dienstverband.
Wij houden het in de gaten en denken graag met je mee over wat dit betekent voor jouw aanpak bij werknemers die binnenkort twee jaar ziek zijn of al langer ‘slapend’ zijn.
Met vriendelijke groet,
Team arbeidsrecht: Ester Kalis, Eugenie Ágoston, Marjon Schlimbach, Eileen Pluijm, Annemarie Epe, Julia Plevier, Jacky Luijcks, Pieter Wolter en Levi Blouw
Van der Steenhoven advocaten N.V.
Herengracht 582 (1017 CJ) Amsterdam
tel: +31 (0) 20 607 79 79
www.vandersteenhoven.nl, mail@vandersteenhoven.nl
Aan de samenstelling en inhoud van deze nieuwsbrief is de meeste zorg besteed. Van der Steenhoven advocaten N.V. aanvaardt geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van deze nieuwsbrief genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen is geraadpleegd.
